Pune
वाढलेलं कोलेस्ट्रॉल म्हणजे शरीरात शांतपणे वाढणारी एक समस्या. सुरुवातीला त्याची कोणतीही ठळक लक्षणं जाणवत नसली तरी रक्तातील 'खराब' कोलेस्ट्रॉल म्हणजेच LDL वाढल्यास रक्तवाहिन्यांमध्ये चरबीचे थर साचण्याचा धोका वाढू शकतो, त्यामुळे हृदयाच्या आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी आहार आणि जीवनशैलीकडे लक्ष देणं महत्त्वाचं ठरतं.
अशातच हृदयविकार तज्ज्ञ आणि अभिनेत्री माधुरी दीक्षित यांचे पती डॉ. श्रीराम नेने यांनी सोशल मीडियावर सांगितलेल्या एका पारंपरिक पेयाची चर्चा होत आहे. साधं दिसणारं हे पेय आहारातील फायबरचा चांगला स्रोत ठरू शकतं. मग हे नेमकं कोणतं पेय आहे? ते कोलेस्ट्रॉलसाठी कसं उपयुक्त ठरू शकतं? चला, जाणून घेऊया.
नेमकं कोणतं आहे हे पेय?
डॉ. श्रीराम नेने हे हृदयविकारासंदर्भातील माहिती, आहारविषयक टिप्स आणि आरोग्यदायी जीवनशैलीशी संबंधित माहिती सोशल मीडियावर शेअर करत असतात. त्यांनी बार्ली वॉटर म्हणजेच जवाचं पाणी याच्या संभाव्य आरोग्यदायी गुणधर्मांविषयी माहिती दिली आहे. दिसायला अगदी साधं असलेलं हे पेय योग्य पद्धतीने आहारात समाविष्ट केल्यास शरीराला काही पोषक घटक मिळवून देऊ शकतं.
जवामध्ये आहारातील विद्राव्य तंतू आणि बीटा-ग्लुकान आढळतात, त्यामुळे कोलेस्ट्रॉलच्या पातळीवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी आहारातून जवाचा समावेश करण्याकडे पाहिलं जातं. मात्र, केवळ हे पेय प्यायल्याने रक्तवाहिन्यांमध्ये साचलेलं कोलेस्ट्रॉल झटक्यात बाहेर पडतं किंवा हृदयविकाराचा धोका पूर्णपणे टळतो, असं मानणं योग्य ठरणार नाही.
कोलेस्ट्रॉलसाठी कसं ठरू शकतं उपयुक्त?
इथेच या साध्या पेयाचा महत्त्वाचा भाग समोर येतो. जवामधील बीटा-ग्लुकान हा विद्राव्य तंतू पचनसंस्थेत पाणी शोषून जेलसारखा पदार्थ तयार करतो. आहारातील अशा विद्राव्य तंतूंमुळे शरीरातील कोलेस्ट्रॉलच्या पातळीवर सकारात्मक परिणाम होण्यास मदत होऊ शकते, त्यामुळे नियमित आणि संतुलित आहाराचा भाग म्हणून जवाचा वापर करणं काही लोकांसाठी फायदेशीर ठरू शकतं.
मात्र, कोलेस्ट्रॉल आधीच जास्त असल्यास केवळ घरगुती पेयावर अवलंबून राहणं योग्य नाही. नियमित व्यायाम, संतुलित आहार, वजन नियंत्रण आणि डॉक्टरांच्या सल्ल्याने आवश्यक उपचार घेणं तितकंच महत्त्वाचं आहे.
घरच्या घरी बार्ली वॉटर कसं बनवाल?
हे पेय तयार करण्यासाठी फार मोठी तयारी करण्याची गरज नाही. एक चतुर्थांश कप जवाचे दाणे चार कप पाण्यात घ्या. हे मिश्रण साधारण पाच ते दहा मिनिटं उकळून घ्या. त्यानंतर पाणी गाळून वेगळं करा. चवीनुसार त्यात थोडा लिंबाचा रस किंवा इतर नैसर्गिक घटक वापरता येऊ शकतात.
फक्त कोलेस्ट्रॉलच नाही, इतर फायदेही?
जवामध्ये असलेल्या तंतूंमुळे पचनक्रिया सुरळीत ठेवण्यास मदत होऊ शकते, त्यामुळे बद्धकोष्ठतेचा त्रास कमी करण्यासाठी आहारातील फायबर उपयुक्त ठरू शकतं. फायबरयुक्त पदार्थ खाल्ल्यानंतर बराच वेळ पोट भरल्यासारखं वाटत असल्याने वजन नियंत्रणात ठेवण्यासही मदत होऊ शकते.
याशिवाय संतुलित आहाराचा भाग म्हणून जवाचा वापर केल्यास रक्तातील साखरेच्या नियंत्रणासाठीही काही फायदा होऊ शकतो. मात्र मधुमेह, मूत्रपिंडाशी संबंधित आजार किंवा इतर आरोग्य समस्या असणाऱ्यांनी आहारात नियमित बदल करण्यापूर्वी वैद्यकीय सल्ला घेणं आवश्यक आहे.
एक गोष्ट मात्र लक्षात ठेवा!
बार्ली वॉटरला 'चमत्कारिक पेय' किंवा कोलेस्ट्रॉल कमी करण्याचं औषध समजणं योग्य नाही. हार्ट अटॅक टाळण्यासाठी कोणतंही एक पेय हमखास प्रभावी ठरत नाही. कोलेस्ट्रॉल वाढलेलं असल्यास रक्त तपासणी करून डॉक्टरांचा सल्ला घेणं आणि त्यांनी सांगितलेला उपचार नियमित घेणं आवश्यक आहे. आहारात जवासारख्या तंतुमय पदार्थांचा समावेश हा निरोगी जीवनशैलीचा एक भाग म्हणून नक्कीच विचारात घेता येऊ शकतो.
